Πώς Μπορεί να Αγαπήσει Κανείς τον Εαυτό του; | Μικρές Συμβουλές για Αυτοαγάπη

Πώς Μπορεί να Αγαπήσει Κανείς τον Εαυτό του;

Το να προσπαθείς να ικανοποιείς τους άλλους είναι μια μάχη που έχει χαθεί από την αρχή. Όταν, αντί να προσπαθείς να κάνεις τους άλλους να σε αγαπήσουν, εστιάζεις στο να αγαπήσεις εσύ τον εαυτό σου και στην αυτοσυμπόνια, τότε ενισχύεις την αυτοεκτίμησή σου, χτίζεις πιο υγιείς και πιο χαρούμενες σχέσεις με τον εαυτό σου και τους άλλους και σπας ανθυγιεινά μοτίβα σκέψεων και συναισθημάτων που βασίζονται στην εξάρτηση.

Και όμως… γιατί είναι τόσο δύσκολο; Πώς αγαπάει κανείς τον εαυτό του;

Για διάφορους λόγους, οι περισσότεροι από εμάς βρίσκουμε πιο εύκολο να αγαπάμε τους άλλους. Μερικές φορές, μάλιστα, φερόμαστε πολύ άσχημα στον εαυτό μας: εκθέτουμε τον άνθρωπο που είμαστε σε μια σκληρή εσωτερική κριτική φωνή, σε ανθυγιεινές σχέσεις, σε τοξικές ουσίες ή ακόμη και σε συμπεριφορές αυτοτραυματισμού. Όποιοι κι αν είναι οι λόγοι πίσω από την έλλειψη αυτοαγάπης, ήρθε η ώρα να κοιτάξεις προς τα μέσα και να δώσεις στον εαυτό σου την ίδια αγάπη που δείχνεις στους άλλους.

Η αυτοαγάπη δεν είναι εγωισμός, όπως φοβούνται πολλοί. Δεν βελτιώνει μόνο τη σχέση σου με εσένα, αλλά δείχνει και στους άλλους πώς να σε αγαπούν.

Ο μόνος άνθρωπος που θα είναι πάντα δίπλα σου είσαι εσύ. Γι’ αυτό είναι πολύ σημαντικό να μπορείς να απολαμβάνεις τη δική σου παρέα, να αναγνωρίζεις την αυτοπεποίθησή σου και τα καλά σου στοιχεία.

Πάμε να δώσουμε στον άνθρωπο που είμαστε… μια μεγαλύτερη ευκαιρία!

Πώς Μπορεί να Αγαπήσει Κανείς τον Εαυτό του σε 10 Βήματα;

Πώς αγαπάει κανείς τον εαυτό του; Συγκεντρώσαμε για σένα τα στάδια που κάνουν αυτό το ταξίδι δυνατό.

1) Δεν είναι προορισμός — είναι πρακτική

Εσύ χρειάζεται να ορίσεις πώς θα μοιάζει αυτό το ταξίδι.

Όταν αρχίζεις να δείχνεις αγάπη στον εαυτό σου, δεν υπάρχει ένα «τελικό σημείο» στο οποίο φτάνεις. Δεν είναι κάτι σταθερό ούτε μόνιμο.

Δεν χρειάζεται να χειροκροτάς και να τιμάς κάθε πλευρά σου. Το ταξίδι ξεκινά όταν αποδέχεσαι και τις δυσκολίες/αρνητικά σου σημεία.

Και κυρίως, αυτή η αλλαγή δεν συμβαίνει μέσα σε μια νύχτα. Είναι σαν να χτίζεις μια συνήθεια: ξεκινά με το να αποδέχεσαι τον εαυτό σου και να του φέρεσαι με καλοσύνη.

2) Μην στοχεύεις στην τελειότητα

Η απάντηση στο «πώς αγαπάει κανείς τον εαυτό του;» δεν είναι «αγάπα τον στην πιο τέλεια εκδοχή του».

Σκέψου τους πιο κοντινούς σου φίλους ή την οικογένειά σου που σε αγαπούν ακόμη κι όταν είσαι στα χειρότερά σου — στην πιο αποτυχημένη ή αρνητική σου στιγμή. Τώρα ρώτα τον εαυτό σου: θα φερόσουν εσύ στον εαυτό σου με την ίδια καλοσύνη;

Δεν σταματάμε να αγαπάμε φίλους και οικογένεια επειδή έχουν λάθη, όμως για πολλούς από εμάς είναι πολύ δύσκολο να αγαπήσουμε τον «ατελή» εαυτό μας. Η Adia Gooden (PhD), αδειούχος κλινική ψυχολόγος, σε TED Talk λέει: «Όταν καταλάβουμε ότι η τελειότητα δεν είναι προϋπόθεση για να μας αγαπήσουν οι άλλοι ή για να αγαπήσουμε τον εαυτό μας, τότε μπορούμε να αρχίσουμε να τον αποδεχόμαστε και ίσως τελικά να τον αγαπήσουμε».

3) Αμφισβήτησε την αρνητική εσωτερική αφήγηση, μένοντας στα γεγονότα

Οι Βουδιστές περιγράφουν τον πόνο ως «δύο βέλη». Το πρώτο βέλος είναι το δυσάρεστο γεγονός που μας συμβαίνει — ένας πόνος εκτός ελέγχου. Το δεύτερο βέλος είναι η ιστορία που λέμε στον εαυτό μας για αυτό το γεγονός — και αυτό είναι η αυτοπροκαλούμενη οδύνη.

Για παράδειγμα, το πρώτο βέλος μπορεί να είναι ο θάνατος ενός αγαπημένου ανθρώπου από COVID-19. Το δεύτερο βέλος μπορεί να είναι η σκέψη «αν τον είχα πείσει να πάει νωρίτερα στον γιατρό, ίσως να μην πέθαινε». Με άλλα λόγια, μια κατάσταση μπορεί πράγματι να είναι επώδυνη, αλλά η ιστορία που λέμε στον εαυτό μας συχνά γίνεται η κύρια πηγή του πόνου.

Τα καλά νέα είναι ότι όπως μπορούμε να αυξήσουμε τον πόνο μας με αυτή την αφήγηση, μπορούμε και να τον μειώσουμε.

Ξέρουμε πως είναι δύσκολο να σταματήσεις τις αρνητικές σκέψεις.

Άρα, όταν δεν μπορούμε να σιωπήσουμε την αρνητική φωνή… πώς αγαπάμε τον εαυτό μας;

Όταν αρχίσουν να «τρυπώνουν» τύψεις ή άλλες αρνητικές σκέψεις, χρειάζεται να επιστρέψουμε στα γεγονότα:

• Υπάρχουν αποδείξεις που στηρίζουν αυτή τη σκέψη;

• Υπάρχει κάτι που μπορεί να κάνει τα πράγματα να φαίνονται λιγότερο σκοτεινά;

Κάνοντας αυτές τις ερωτήσεις, προσπαθούμε να ξεφύγουμε από τα «παιχνίδια» του νου.

Δεν αρνούμαστε την πραγματικότητα. Στόχος είναι να σταθούμε με ίση απόσταση απέναντι σε όλα τα δεδομένα. Για παράδειγμα, το ότι απολύθηκες σημαίνει ότι είσαι «κακός/ή» στη δουλειά σου; Υπάρχουν αποδείξεις ότι η απόλυση δεν είχε σχέση με την απόδοσή σου; Ή μήπως η απόδοσή σου επηρεάστηκε από δυσκολίες εκτός ελέγχου; Ή ίσως αυτή η δουλειά δεν ταίριαζε πραγματικά στις δεξιότητες και στα δυνατά σου σημεία. Όμως τίποτα από αυτά δεν σημαίνει ότι είσαι κακός/ή ή ανεπαρκής άνθρωπος. Όταν βλέπεις όλα τα γεγονότα, καταλαβαίνεις καλύτερα τι ελέγχεις και τι όχι και αποφεύγεις να αφήσεις ένα δύσκολο γεγονός να ορίσει την αξία σου.

Ένας ακόμη τρόπος να αμφισβητήσεις την αρνητική εσωτερική αφήγηση είναι να αναρωτηθείς από πού προέρχεται.

Για παράδειγμα, αναρτήσεις στα social media που πυροδοτούν σύγκριση μπορούν να τροφοδοτήσουν την αρνητική αυτο-ομιλία. Σκέψου ένα «φιλτραρισμένο» Instagram post ενός ανθρώπου που δεν έχεις δει από το λύκειο και που σε κάνει να νιώθεις ότι η ζωή σου είναι «πιο άχρωμη» ή ότι αξίζεις λιγότερο. Ρώτα:

• Από πού έρχεται αυτή η ιστορία;

• Είναι πραγματικά αλήθεια;

Αυτές οι ερωτήσεις σε βοηθούν να δεις ότι οι αρνητικές σκέψεις για τον εαυτό μας συχνά δεν είναι γεγονότα, αλλά αποτέλεσμα πολιτισμικών ή παιδικών «προγραμματισμών».

Μερικές φορές εσωτερικεύουμε τη φωνή ενός υπερβολικά επικριτικού γονέα: μια μητέρα με χαμηλή αυτοπεποίθηση που σε μάλωνε όταν έκανες λάθος. Ή έναν πατέρα που επισήμαινε γρήγορα τις «ατέλειες» στην εμφάνισή σου. Είναι δύσκολο να σπάσεις διαγενεακά μοτίβα, αλλά μπορεί να είναι και ένα ενδυναμωτικό βήμα προς την αυτοσυμπόνια.

Όταν η Πίεση και το Τραύμα Κάνουν τα Πράγματα Δυσκολότερα

4) Η καταπίεση και το τραύμα μπορεί να δυσκολέψουν την αυτοαγάπη

Αν ανήκεις σε μια περιθωριοποιημένη ή ιστορικά καταπιεσμένη ομάδα, μπορεί να εσωτερικεύσεις κοινωνικά μηνύματα που σου λένε ότι δεν έχεις αξία. Ακόμη κι αν δεν πιστεύεις ότι αυτά ισχύουν για σένα, μπορεί να νιώθεις πίεση να «αποδείξεις» την αξία σου με υπερπροσπάθεια. Κάποιοι άνθρωποι, στην προσπάθεια να αποδείξουν προς τα έξω ότι αξίζουν σεβασμό, παραμελούν τις σωματικές, συναισθηματικές και ψυχικές τους ανάγκες.

Για όσους κουβαλούν τραύματα και συχνά παλεύουν με ντροπή και αυτοκατηγορία, μπορεί να είναι πιο δύσκολο να πιστέψουν ότι είναι άξιοι αγάπης. Σε διαπροσωπικά τραύματα (όπως σεξουαλική επίθεση ή άλλη παραβίαση ορίων), το «σιωπηρό» μήνυμα πολλές φορές είναι «δεν αξίζεις σεβασμό». Είναι πολύ συχνό οι επιζώντες να εσωτερικεύουν αυτή την ιδέα και να σκέφτονται «αφού μου το έκανε αυτό, άρα κάτι φταίει σε εμένα».

Μέσα σε όλα αυτά, πώς αγαπά κανείς τον εαυτό του; Είναι δύσκολο να το παλέψεις μόνος/η. Γι’ αυτό, είναι σημαντικό να μιλήσεις με έναν/μια εξειδικευμένο/η θεραπευτή/τρια.

Πάνω απ’ όλα, χρειάζεται να τιμάμε το σώμα μας και να το αποδεχόμαστε όπως είναι. Έτσι, απομακρυνόμαστε από την κριτική σχέση με το σώμα και αναγνωρίζουμε ότι τόσο αυτό όσο και εμείς αξίζουμε αγάπη και φροντίδα.

Τι σημαίνει να «τιμάς» το σώμα σου;

Μπορείς να το κάνεις με κλασικές πράξεις αυτοφροντίδας, όπως ένα χλιαρό μπάνιο με αιθέρια έλαια ή αρωματικά κεριά ή βάζοντας τα αγαπημένα σου τραγούδια και χορεύοντας στο σαλόνι. Όμως και μικρές κινήσεις είναι εξαιρετικά αποτελεσματικές: να βγεις για περπάτημα, να φας μόνος/η ένα νόστιμο γεύμα ή να φορέσεις ένα άνετο παντελόνι.

5) Τα όρια μας προστατεύουν

Αναρωτιέσαι «πώς αγαπάει κανείς τον εαυτό του βάζοντας όρια»;

Το να ορίζεις ασφαλή όρια στις σχέσεις είναι ένα κρίσιμο βήμα. Απόφυγε να δίνεις χρόνο και ενέργεια σε ανθρώπους (γονείς, φίλους, συντρόφους) που ενεργοποιούν το αίσθημα αναξιότητας. Μην ψάχνεις νερό σε άδειο πηγάδι. Κάνε σχεσιακές και σεξουαλικές επιλογές που εστιάζουν στην απόλαυση, την άνεση, την ασφάλεια και την επικοινωνία.

Για παράδειγμα, μπορεί να χρειαστεί να τερματίσεις μια σχέση με κάποιον που σε κάνει να νιώθεις άσχημα (ένα «κόκκινο σημαιάκι» στις σχέσεις). Αν δεν μπορείς να κόψεις άμεσα ή εντελώς την επικοινωνία (π.χ. απαιτητικό αφεντικό ή επικριτικός γονέας), μπορείς να δοκιμάσεις μια πρακτική ριζικής αποδοχής (όπως περιγράψαμε πιο πάνω) και να βάλεις μικρά όρια. Ακόμη και πράξεις που φαίνονται απλές —όπως το να κλείνεις ένα τηλεφώνημα που σε πληγώνει ή να μην ελέγχεις τα επαγγελματικά emails μετά από μια συγκεκριμένη ώρα— μπορούν με τον χρόνο να κάνουν τεράστια διαφορά.

6) Είναι πολύτιμο να αποδέχεσαι τον εαυτό σου όπως είναι

Όπως είπαμε, οι influencers στα social media μπορεί να παρουσιάζουν την αυτοαγάπη ως κάτι επιφανειακό ή ακόμη και τοξικό (π.χ. να χρησιμοποιείται ως δικαιολογία για να αποφεύγει κάποιος την ευθύνη των πράξεών του ή να αποδίδει την επιτυχία στην «αυτοαγάπη» αντί σε προνόμια). Αν όμως την ορίσεις ως αποδοχή αυτού που είσαι και δέσμευση στην προσωπική ανάπτυξη, τότε μπορεί να έχει βαθιά επίδραση στη ζωή σου.

7) Εσύ είσαι στην κορυφή της λίστας

Μην νιώθεις άσχημα γι’ αυτό. Ειδικά οι γυναίκες τείνουν περισσότερο να βάζουν προτεραιότητα τους άλλους. Αυτό έχει τη θέση του, αλλά δεν πρέπει να γίνει συνήθεια που κοστίζει την ψυχική ή συναισθηματική σου υγεία.

Δημιούργησε χρόνο για να μην «στριμώχνεις» την ψυχή, το μυαλό και το σώμα σου. Όταν νιώθεις πιεσμένος/η, προσπάθησε να «λυγίζεις» και να μην φορτώνεις πάνω σου μεγάλο βάρος πριν επαναφορτιστείς. Είτε περνάς τη μέρα σου στο κρεβάτι είτε έξω στη φύση, βρες αυτό που μειώνει το στρες σου και δώσε χώρο σε αυτό.

8) Εμπιστεύσου τις αποφάσεις σου

Συχνά, παρότι μέσα μας ξέρουμε τι είναι καλύτερο, αμφιβάλλουμε για τον εαυτό μας και για την ικανότητά μας να κάνουμε το σωστό. Εμπιστεύσου τα συναισθήματά σου. Αυτό που νιώθεις είναι συνήθως αληθινό. Μείνε συνδεδεμένος/η και με την πραγματικότητα. Γνωρίζεις τον εαυτό σου καλύτερα από όλους, γι’ αυτό γίνε ο καλύτερος/η «υποστηρικτής/ρια» του εαυτού σου.

9) Άρπαξε τις ευκαιρίες — ή δημιούργησε τη δική σου

Ο χρόνος για το επόμενο μεγάλο βήμα σου ίσως να μην είναι τόσο «τέλειος» όσο θα ήθελες. Όμως αυτό δεν πρέπει να σε κρατά μακριά από στόχους και όνειρα. Αντίθετα, άρπαξε τη στιγμή — γιατί μπορεί να μην επιστρέψει.

10) Έχεις το δικαίωμα να κάνεις λάθη

Από μικροί ακούμε: «Κανείς δεν είναι τέλειος, όλοι κάνουν λάθη». Όμως μεγαλώνοντας, συχνά νιώθουμε μεγαλύτερη πίεση να μην κάνουμε λάθη. Χαλάρωσε λίγο! Κάνε λάθη για να μάθεις και να εξελιχθείς. Αγκαλιάσε το παρελθόν σου. Αλλάζεις και μεγαλώνεις διαρκώς — από το ποιος/ποια ήσουν, στο ποιος/ποια είσαι, και στο ποιος/ποια θα γίνεις.

Γι’ αυτό άφησε στην άκρη τη φωνή που σου λέει ότι «πρέπει να είσαι τέλειος/α». Κάνε πολλά λάθη. Τα μαθήματα που θα πάρεις είναι ανεκτίμητα.

Πώς αγαπάει κανείς τον εαυτό του; Έτσι: βήμα-βήμα. Βλέποντας κάθε στιγμή ως εμπειρία και φερόμενος/η στον εαυτό σου με καλοσύνη και κατανόηση.

Συχνές Ερωτήσεις για την Αυτοαγάπη

Τι σημαίνει να αγαπάς τον εαυτό σου;

Για να βρούμε το «πώς αγαπάει κανείς τον εαυτό του», χρειάζεται πρώτα να δούμε τι εννοούμε με αυτό.

Όλα ξεκινούν από το να αποδεχτείς τον άνθρωπο που είσαι και να «σταθείς δίπλα» σε κάθε πλευρά σου — καλή ή δύσκολη. Δεν χρειάζεται να εγκρίνεις κάθε πλευρά σου, αλλά δεν χρειάζεται ούτε να μαστιγώνεις τον εαυτό σου γι’ αυτές που δεν σου αρέσουν.

Άφησε όσα έχεις μέσα σου να κυλήσουν. Δες από απόσταση τις εμπειρίες σου, τις αντιδράσεις σου, τα συναισθήματά σου. Αν τα βίωνε όλα αυτά ο πιο αγαπημένος σου φίλος, η μητέρα σου ή ο/η σύντροφός σου, θα τους μαστίγωνες έτσι;

Γιατί είναι τόσο σημαντικό;

Είναι πολύ σημαντικό να αποδέχεσαι τα συναισθήματα, τις σκέψεις και τα αποτελέσματα των πράξεών σου όπως είναι και να δίνεις προτεραιότητα στη σωματική, συναισθηματική και ψυχική σου υγεία. Όταν το καταφέρνεις, κινητοποιείσαι να κάνεις πιο υγιείς επιλογές. Όσο περισσότερο σέβεσαι τον εαυτό σου, τόσο πιο πιθανό είναι να επιλέγεις ό,τι θρέφει την ευημερία σου και σου κάνει καλό.

Πώς βρίσκει κανείς τον εαυτό του;

Κάθε στιγμή ζούμε μέσα σε μια περιπέτεια.

Ποια περιπέτεια εννοούμε; Το ταξίδι για την «τέλεια δουλειά» ή το «μεγαλύτερο σπίτι»; Ή το ταξίδι για να ανακαλύψουμε ποιοι είμαστε;

Η απάντηση διαφέρει για τον καθένα, αλλά υπάρχουν μερικά βήματα που μπορούν να βοηθήσουν:

• Περιέγραψε πώς μοιάζει για σένα η ιδανική ζωή

• Προσπάθησε να καταλάβεις πώς είσαι μέσα στις σχέσεις σου

• Φτιάξε μια λίστα με πράγματα που μπορείς να κάνεις μόνος/η σου

• Καθόρισε ποια είναι τα πάθη/ενδιαφέροντά σου

• Δες πού και πώς «κολλάς»

• Κάνε μια λίστα με ανθρώπους/συναισθήματα/στιγμές/αναμνήσεις που θεωρείς πολύτιμα

• Ρώτα τον εαυτό σου πόσο ανοιχτός/ή είσαι σε διαφορετικές ιδέες

Προσπαθήσαμε να δώσουμε μερικές μικρές συμβουλές που κάνουν πιο εύκολο να μάθεις πώς να αγαπάς τον εαυτό σου. Ξεκινώντας την θεραπεία που έχεις ανάγκη, μπορείς να μεταφέρεις το εσωτερικό σου ταξίδι σε ένα πιο υγιές σημείο.

Μερικές Προτάσεις που Υποστηρίζουν τη Θεραπεία

Το σημαντικότερο βήμα στο ταξίδι «πώς αγαπάει κανείς τον εαυτό του» είναι να λάβεις επαγγελματική υποστήριξη που μπορεί να δουλέψει με εξατομικευμένες μεθόδους.

Παρακάτω θα δούμε μερικές πρακτικές που μπορούν να υποστηρίξουν τη διαδικασία:

Διαλογισμός

Ο διαλογισμός είναι ένας όμορφος τρόπος να επαναφέρεις τον εαυτό σου στο κέντρο. Όταν η ζωή τρέχει με άγχος ή όταν δεν μπορείς να «σιωπήσεις» το μυαλό σου, μπορείς πάντα να επιστρέφεις στον διαλογισμό. Το μόνο που χρειάζεται είναι να βρεις ένα ήσυχο, άνετο μέρος, να κλείσεις τα μάτια και απλώς να αναπνέεις.

Αν δεν ξέρεις από πού να ξεκινήσεις ή αν προτιμάς καθοδηγούμενο διαλογισμό, μπορείς να δοκιμάσεις μια εφαρμογή όπως το Insight Timer. Περιλαμβάνει διαλογισμούς από 5 έως 60 λεπτά (ή και περισσότερο) για χαλάρωση και επαναφορά ισορροπίας. Όταν αφιερώνεις κάθε μέρα χρόνο για να ηρεμήσει το μυαλό σου, θα εκπλαγείς με τις αλλαγές.

Συνειδητή κίνηση

Το να κινείς το σώμα σου με επίγνωση είναι διαφορετικό από το «να γυμναστώ επειδή πρέπει». Δεν έχει να κάνει με το να πιέζεις τον εαυτό σου να κάνει κάτι που μισεί. Έχει να κάνει με το να «ρυθμίζεις» το σώμα σου και να ρωτάς: «τι χρειάζομαι;»

Ένας από τους πιο αποτελεσματικούς τρόπους μπορεί να είναι ένας περίπατος έξω (ίσως και με τον σκύλο σου). Να κοιτάς τον ουρανό, τα λουλούδια, τα δέντρα και την ομορφιά γύρω σου. Παρατήρησε πώς νιώθει το σώμα σου εκείνη τη στιγμή. Απλές, αλλά ανεκτίμητες στιγμές.

Βρες έναν τρόπο κίνησης που κάνει καλό και στο σώμα και στο μυαλό σου. Ίσως ένα περπάτημα ή ένα μάθημα yoga να είναι αυτό που ψάχνεις. Αν δεν το έχεις βρει ακόμη, συνέχισε να ψάχνεις — το καλύτερο είναι ότι μπορείς να διαλέξεις κάτι που σου αρέσει.

Ένα όμορφο διάβασμα

Όταν ξεκινάς να εξερευνάς τι σημαίνει «να αγαπάς τον εαυτό σου», μπορεί να μην ξέρεις ακόμη τι ακριβώς είναι. Μπορεί να ξέρεις πώς να αγαπάς τους άλλους — αλλά εσένα;

Το να βρεις ένα βιβλίο (ή βιβλία) που «μιλάει» σε σένα είναι ένα σημαντικό κομμάτι της αυτοαγάπης και της ψυχικής υγείας.

Πήγαινε σε ένα βιβλιοπωλείο και «χάσου» εκεί. Περπάτα στο τμήμα αυτοβοήθειας/αυτοαγάπης και δες τι σε «διαλέγει».

Ντύσε τον χώρο σου με χαρά

Πού περνάς τον περισσότερο χρόνο σου; Στο γραφείο; Στο αυτοκίνητο; Όταν κοιτάς γύρω σου, νιώθεις μια «έκρηξη» χαράς; Αν όχι, τότε το επόμενο βήμα είναι να δημιουργήσεις έναν χώρο που αγαπάς.

Φρέσκα λουλούδια, θετικά μηνύματα, φωτογραφίες αγαπημένων, λάμπες αλατιού, αιθέρια έλαια, αγαπημένα βιβλία… Όταν βρίσκεσαι σε ένα άνετο περιβάλλον γεμάτο πράγματα που σου φέρνουν χαρά, αυτό είναι μια πράξη αυτοαγάπης. Όταν μπορείς να χαμογελάς απλώς κοιτάζοντας γύρω σου, σημαίνει ότι εξασκείς την αυτοαγάπη!

Πώς αγαπά κανείς τον εαυτό του; Και με τη χαρά που νιώθει όταν κοιτά γύρω του.

Βιβλιογραφία 

How to Love Yourself for Real, According to Therapists, self.com, 2022
13 Steps to Achieving Total Self-Love, healthline.com, 2022